વાંચવાનો સમય 4 મિનિટ
ઓપનએઆઈ ડોટ્સ અને મેટા મ્યુઝ: હવે એઆઈ તમારી રાહ જોતું નથી, પોતે કામ શરૂ કરી દે છે
30 સેકન્ડમાં સાર
સ્વાયત્ત એજન્ટ એ એઆઈ સહાયક છે જે એક મોટું લક્ષ્ય આપવામાં આવે ત્યારે પોતે પગલાં ગોઠવે છે, જરૂરી એપ્સ અને માહિતી શોધે છે અને કામ પૂરું કરે છે. જૂના ચેટબોટ દરેક પગલા પર આદેશની રાહ જોતા હતા, જ્યારે આ એજન્ટ સતત ચાલતા રહેતા કમ્પ્યુટર પર પોતે આગળ વધે છે.
તમે સવારે ઉઠો અને યાદ આવે છે કે આજે દીકરીના શાળા ફોર્મની છેલ્લી તારીખ છે. તમે ફોર્મ ભરવાનું શરૂ કરો, પણ વચ્ચે ફોન આવે, પછી ઓફિસનો કામ આવે, અને ફોર્મ અધૂરું રહી જાય. હવે કલ્પના કરો કે એક સહાયક તમારા વતી એ ફોર્મ ભરવાનું શરૂ કરે, જરૂરી દસ્તાવેજો શોધે અને તમને ફક્ત છેલ્લે પૂછે: 'આ વિગતો બરાબર છે?' આ જ દિશામાં ઓપનએઆઈ ડોટ્સ અને મેટા મ્યુઝ જેવા સ્વાયત્ત સહાયકો કામ કરી રહ્યા છે.
જૂનું ચેટબોટ અને નવું એજન્ટ: ફરક શું છે?
અત્યાર સુધીનું ચેટબોટ એવું હતું કે તમે પ્રશ્ન પૂછો, તે જવાબ આપે, અને પછી ચૂપ થઈ જાય. સ્વાયત્ત એજન્ટ (ઓટોનોમસ એજન્ટ) એથી આગળ જાય છે. તેને એક લક્ષ્ય આપો, જેમ કે 'આ અઠવાડિયાના અંતે પરિવાર માટે સસ્તું ટ્રેન ટિકિટ શોધીને બુક કરી દે', અને તે પોતે તારીખો તપાસે, ભાવ સરખાવે, યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરે અને બુકિંગ સુધીનું કામ કરે. તમારે દરેક પગલું કહેવાની જરૂર નથી.
આ કામ કરવા માટે એજન્ટને સતત ચાલતા રહેતા કમ્પ્યુટરની જરૂર પડે છે. ઓપનએઆઈ ડોટ્સ આ કમ્પ્યુટર ક્લાઉડ પર ચલાવે છે, એટલે તમારો ફોન બંધ હોય તો પણ કામ ચાલુ રહે. ડોટ્સ જીપીટી-૬ એસ્ટ્રા (GPT-6 Astra) મોડેલથી વિચારે છે અને ૪,૦૦૦થી વધુ એપ્સ સાથે જોડાઈ શકે છે. મેટા મ્યુઝ બીજી રીતે કામ કરે છે: તે રે-બેન મેટા જનરેશન ૩ ચશ્માના કેમેરાથી તમારી આસપાસનું જોઈ શકે છે અને તે જ ક્ષણે મદદ કરે છે.
ડોટ્સ કેવી રીતે કામ પૂરું કરે છે?
ધારો કે તમે ડોટ્સને કહો: 'મારા મિત્રને જન્મદિવસની ભેટ મોકલવી છે, બજેટ ૨,૦૦૦ રૂપિયા.' ડોટ્સ પહેલા તમારા સંપર્કોમાંથી મિત્રની પસંદગી સમજવાનો પ્રયત્ન કરે, પછી ઓનલાઈન દુકાનોમાં ભાવ સરખાવે, ડિલિવરીની તારીખ તપાસે અને તમને બે-ત્રણ વિકલ્પ બતાવે. તમે એક પસંદ કરો એટલે તે ઓર્ડર પણ મૂકી દે. આખા કામમાં તમારે વારંવાર ફરીને સૂચના આપવી ન પડે.
- લક્ષ્ય સમજવું: એજન્ટ પહેલા તમારી જરૂર શું છે તે નક્કી કરે છે.
- પગલાં ગોઠવવા: કયું કામ પહેલું અને કયું પછી કરવું તે તે જાતે નક્કી કરે છે.
- એપ્સમાં કામ કરવું: જરૂરી એપ્સ ખોલીને માહિતી ભરે, શોધે અને સાચવે છે.
- તમને જાણ કરવી: છેલ્લે નિર્ણય માટે તમારી મંજૂરી માંગે છે.
મ્યુઝ: આંખે જોતું સહાયક
મેટા મ્યુઝની ખાસિયત એ છે કે તે ચશ્મામાંથી જુએ છે. તમે બજારમાં ઊભા હો અને કોઈ શાકભાજી ઓળખાતું નથી, તો મ્યુઝ તરત કહી શકે કે તે શું છે અને તેને કેવી રીતે રાંધવું. મ્યુઝ ચાર્મ (Muse Charm) નામનું નાનું ચાવીરૂપ ઉપકરણ તમારા ખિસ્સામાં રહે છે, જેમાં આંગળીની છાપવાળો સેન્સર છે. આંગળી મૂકતાં જ સહાયક જાગે છે, એટલે ફોન કાઢવાની જરૂર નથી.
આ બંને સહાયકો એક જ દિશા દર્શાવે છે: એઆઈ હવે ફક્ત જવાબ આપનારી મશીન નથી, પણ કામ પૂરું કરનારી સાથી બની રહી છે. પણ આ સાથી પર પૂરો ભરોસો મૂકતા પહેલા કેટલીક વાત સમજવી જરૂરી છે.
આ સહાયકો ક્યાં ભૂલી શકે છે?
સ્વાયત્ત એજન્ટ પોતાનું કામ જાતે નક્કી કરે છે, એટલે ભૂલની શક્યતા પણ વધે છે. કોઈ એજન્ટ ખોટી તારીખ પકડી શકે, ખોટી વ્યક્તિને સંદેશ મોકલી શકે, કે ખોટી ચીજ ઓર્ડર કરી શકે. ડોટ્સ ૪,૦૦૦થી વધુ એપ્સ સાથે જોડાયેલા હોવાથી એક નાની ભૂલ મોટા પરિણામ લાવી શકે. મ્યુઝ જ્યારે કેમેરાથી જુએ છે ત્યારે તેની સમજ પ્રકાશ, અંતર અને દૃશ્યની સ્પષ્ટતા પર આધાર રાખે છે; ધૂંધળું દૃશ્ય હોય તો ખોટું અનુમાન થઈ શકે.
તેથી મહત્ત્વનું છે કે દરેક મોટા નિર્ણય પહેલા એજન્ટ તમારી પાસેથી મંજૂરી લે. પૈસા, ઓળખ કે અંગત માહિતી સંબંધિત કામમાં તમે જાતે છેલ્લી ચકાસણી કરો. એજન્ટ કેટલું સારું કામ કરે છે તે તેને આપેલા લક્ષ્યની સ્પષ્ટતા પર પણ આધાર રાખે છે. ધૂંધળું લક્ષ્ય આપશો તો ધૂંધળું પરિણામ મળશે.
આગળ શું બદલાશે?
જૂના ચેટબોટ સાથે આપણે શીખ્યા કે પ્રશ્ન સારો પૂછવો પડે. સ્વાયત્ત એજન્ટ સાથે આપણે શીખવું પડશે કે લક્ષ્ય સ્પષ્ટ કહેવું અને વચ્ચે તપાસવું. ડોટ્સ અને મ્યુઝ જેવા સહાયકો રોજિંદા કામ હળવા કરી શકે છે, પણ તેમની ઝડપ અને સ્વતંત્રતા સાથે જવાબદારી પણ આવે છે. જે વ્યક્તિ એજન્ટને સાચી રીતે દોરવાનું શીખે, તેના માટે આ સહાયક સાચા અર્થમાં મદદરૂપ બની શકે.